نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• محمدحسین شادمان فر ¹
• روح الله تولایی ²
• سیدعابد رضایی ³

¹ دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

² دانشیار،گروه مدیریت دانش، دانشکده مدیریت، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

³ استادیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

چکیده

هدف: پیچیدگی روزافزون مسائل عمومی، تنوع ذی‌نفعان و محدودیت‌های زمانی تصمیم‌گیری، بهره‌گیری نظام‌مند از دانش را به یکی از الزامات اصلی خط‌مشی‌گذاری تبدیل کرده است. با وجود اهمیت این موضوع، عوامل تسهیل‌کننده و بازدارنده پشتیبانی مدیریت دانش از خط‌مشی‌گذاری در مجلس شورای اسلامی به‌صورت جامع تبیین نشده است. هدف، شناسایی و تبیین تسهیل‌گرها و موانع پشتیبانی مدیریت دانش از خط‌مشی‌گذاری در مجلس شورای اسلامی ایران است.
روش‌شناسی: رویکرد پژوهش کیفی و مبتنی بر نظریه داده‌بنیاد گلیزری است. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با خبرگان، نمایندگان فعلی و ادوار مجلس، کارشناسان مرکز پژوهش‌ها، کارشناسان کمیسیون‌ها و مدیران و کارکنان مجلس گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از کدگذاری باز، مقایسه مستمر و خوشه‌بندی مفهومی انجام گرفت.
یافته‌ها: تسهیل‌گرهای پشتیبانی مدیریت دانش شامل راهبری و حکمرانی دانش، ساختارهای پشتیبان، سرمایه انسانی و خبرگی، فرهنگ و تعاملات دانشی، فرایندهای مدیریت دانش، فناوری و زیرساخت اطلاعاتی و کیفیت محصولات دانشی هستند. در مقابل، ضعف راهبری و حکمرانی دانش، نارسایی ساختارهای پشتیبان، محدودیت‌های سرمایه انسانی، موانع فرهنگی و تعاملی، ناکارآمدی فرایندهای مدیریت دانش، ضعف فناوری و زیرساخت اطلاعاتی و ضعف کیفیت محصولات دانشی مهم‌ترین موانع شناسایی شدند.
نتایج: پشتیبانی مؤثر مدیریت دانش از خط‌مشی‌گذاری مجلس مستلزم توجه همزمان به ابعاد انسانی، ساختاری، فرایندی، فناورانه و فرهنگی است و تقویت این مؤلفه‌ها می‌تواند کیفیت خط‌مشی را ارتقا دهد.
اصالت و ارزش: ارزش علمی یافته‌ها در ارائه چارچوبی بومی برای شناخت ظرفیت‌ها و چالش‌های مدیریت دانش در محیط مجلس و فراهم‌سازی مبنایی برای طراحی مداخلات و سیاست‌های ارتقای نظام پشتیبانی دانشی مجلس شورای اسلامی نهفته است.

کلیدواژه‌ها

• مدیریت دانش
• خط‌مشی‌گذاری
• مجلس شورای اسلامی
• حکمرانی دانش
• نظریه داده‌بنیاد

موضوعات

• ابعاد فنی مطالعات داده، اطلاعات و دانش

عنوان مقاله [English]

Facilitators and barriers of knowledge management support for the policy-making of the Islamic Consultative Assembly

نویسندگان [English]

• Mohammad Hossein Shadmanfar ¹
• Rouhollah Tavallaei ²
• Seyed Abed Rezaei ³

¹ Ph.D. Candidate Public Administrator, Faculty of Management, Imam Hossein University, Tehran, Iran

² Associate Professor, Department of Knowledge Management, Faculty of Management, Imam Hossein University, Tehran, Iran

³ Assistant Professor, Department of Public Administrator, Faculty of Management, Imam Hossein University, Tehran, Iran

چکیده [English]

Purpose: The growing complexity of public issues, the diversity of stakeholders, and the time constraints of decision-making have made the systematic use of knowledge a critical requirement for policymaking. Despite its importance, the factors facilitating and hindering knowledge management support for policymaking in the Islamic Consultative Assembly of Iran remain insufficiently understood. The purpose is to identify and explain the facilitators and barriers of knowledge management support for parliamentary policymaking.
Methodology: A qualitative study based on Glaserian Grounded Theory was conducted. Data were collected through semi-structured interviews with experts, current and former members of parliament, researchers from the Parliamentary Research Center, committee experts, and parliamentary managers and staff. Data analysis was performed using open coding, constant comparison, and conceptual clustering.
Findings:The findings revealed seven major facilitators, including knowledge leadership and governance, supporting structures, human capital and expertise, knowledge culture and interactions, knowledge management processes, information technology infrastructure, and the quality of knowledge products. Seven major barriers were also identified: weak knowledge governance, inadequate supporting structures, limitations in human capital, cultural and interactional barriers, ineffective knowledge management processes, insufficient technological infrastructure, and poor-quality knowledge products.
Conclusion: Effective knowledge management support for parliamentary policymaking requires simultaneous attention to human, structural, processual, technological, and cultural dimensions. Strengthening these capacities can improve the quality of policymaking and enhance knowledge utilization in legislative and oversight functions.
Value:The findings provide an indigenous framework for understanding knowledge management capacities and challenges within the parliamentary environment and offer a basis for strengthening the Parliament’s knowledge support system.

کلیدواژه‌ها [English]

• Knowledge management
• policymaking
• Islamic Consultative Assembly
• knowledge governance
• data-driven theory